چرا ما خاطرات کودکی مان را به یاد نداریم

چرا ما نمی توانیم خاطرات قبل از 5 سالگی مان را به یاد آوریم؟ اگر از ما بپرسند تا می توانی به عقب برگرد و بگو از چند سالکی ات را به یاد داری، چه می گویم؟ اغلب ما طبق دیگاه فروید در یاد آوری خاطرات کودکی ناتوانیم.

شکاف عمیق در حافظه ما برای اولین توسط فروید مطرح شد. نظریه متهورانه روان تحلیل گری اش بی شک با انقلاب صنعتی برابری می کند. فروی می گوید ما در دوران کودکی، تجربه های شدیدی در زمینه ی دوست داشتن، ترس، خشم، حسادت و ... داریم. اما خاطرات ما از آنها بسیار کم است.او معتقد است که این فراموشی محصول "واپس رانی" است. غریزه جنسی و پرخاشگری اولیه با منعیاتی در جامعه مواجه است بنابراین ما انها را به ناهشیار می فرستیم و موفقت فراموش می کنیم.

اما سوال این است که آیا با روان تحلیلی می توان این خاطرات را به یاد آورد؟ یکی از منتقدان در حوزه فراموشی دوران کودکی به نظریه فروید "ارنست شاختل" است. شاختل می گوید " ما در زمینه واپس رانی دو مشکل داریم: الف) فراموشی دوران کودکی جنبه کلی و همه گیر داردیعنی ما نه تنها احساسات جنسی و پرخاشگری را فراموش می کنیم که ممکن است برای واپس رانی آنها دلیلی داشته باشیم بلکه تقریبا تمامی جنبه های دیگر دوران کودکی خود را فراموش می کنیم ب) حتی افراد تحت دروان روان تحلیلی که گاهی اوقات می توانند به مسایل ان سوی واپس رانی دسترسی پیدا کنند باز هم قادر نیستند اکثر تجربه های چند سال اول زندگی خود را به یاد بیاورند". بنابراین این فرانوشی دوران کودکی باید علت دیگری داشته باشد.

در دوران کودکی ما بطور ویژه ای به بعضی از حواس خود متکی هستیم. یمی از این حواس مهم چشایی است. نوزادن کلیه اشیاء را به دهان خود می برند. جوانه های چشایی بیشتری نسبت به بزرگسالان دارند و احتمالا می توانند بر اساس این ویژگی خود تمایز دقیق تری به عمل آورند. بو از جمله حواس قوق دیگر در سنین کودکی است. از انجایی که اغلب نوزادن به بغل گرفته می شوند و یا خردسالان در حالت ایستاده قدشان تا کمر بزرگسالان می رسد آنها احتمالا فقط به بوی پاها و اندام های جنسی و دفعی حساس هستند (کرین، 13388). شاختل عنوان کرد که نوزادان مدتها قبل از آنکه چهره مادر را تشخیص دهند به خوبی قادرند بوی مادر و مزه را تشخیص دهند. نوزادان احتمالا از طریق این حواس قادرند که بگویند مادرشان چه وقت عصبانی یا آرام هستند.نوزان همچنین نسبت به تماس بسیار حساس هستند. برای مثال نسبت به حالت خلقی مادر که از طریق بغل گرفتن با آرامش یا با تنش آگشار است، واکنش نشان می دهند. از جمله حواس دیگر که نوزدان به آن حساس اند " حس حرارتی" است. شاختل این حواس را "خودمحور" می نامند چون این حس ها در درون بدن احساس می شوند. احاساتی نظیر بینایی و شنوایی حواس "دگر محورند" زیرا هنگامی که ما از این حواس استفاده می بریم توجه ما به سمت بیرون است. در حالی که حواسی مثل مزه و بو و حرارت در درون دهان، سوراخ های بینی و ... احساس می شود.

حواس خود محور به شدت با احساس لذت و تنفر ناشی از آرامش یا ناراحتی همراهند. برای مثال غذای خوب احساس لذت ایجاد می کند. در مقابل حواس دیگر محور خنثی هستند.

حافظه بزرگسالان اغلب کلامی است. برای یادآوری تجربه ی حواس خود محور ضعیف هستند. ما برای توصیف آنچه می بینیم کلمات مناسب زیادی داریم اما برای توصیف آنچه بو می کنیم یا می چشیم یا احساس می کنیم به فقر کلمات دچاریم. برای مثال توصیف شربت ممکن است بگوییم خنک، شیرین، قوی، عالی، فوق العاده و یا ... اما هیچکدام از این کلمات قادر نیستند مزه و عطر شریت را به تصویر بکشد. بنابراین دنیای نوزادان و کودکان که بیشتر دنیایی از بوها، مزه ها و حس های بدنی است، موضوع مناسبی برای توصیفات کلامی و به یاد آوردنی نیست.

نکات تربیتی از این موضوع:

طبق نظر شاختل ما باید صبور باشیم و کنجکاوی جسورانه کودک را تشویق کنیم. اما متاسفانه اغلب اوقات ما انها را خاموش می کنیم.

بزرگسالان با توضیح دادن همه چیز برای کودک ، کنجکاوی آنها را از بین می برند. بگذاریم کودکان مان وسایل بی خطر را خور برانداز کنند.

برچسبها: فراموشی در کودکان, چرا ما خاطرات کودکی مان را به یاد نداریم, مرکز مشاوره در گرگان, مشاوره کودکی در گرگان مرکز مشاوره کودک گرگان...